Tyrone Menig en Ciara Hiwat met zwanen: betoverende dans verrast publiek

Danser Tyrone Menig is vanavond tijdens het openingsgala van de Nederlandse Dansdagen in Maastricht bekroond met de Zwaan voor de meest indrukwekkende dansprestatie van het afgelopen seizoen. Ciara Hiwat kreeg de Jonge Zwaan toegekend voor de meest opvallende prestatie in een jeugdvoorstelling.

De VSCD reikte vanavond in totaal vijf onderscheidingen uit. De productie WAXES van Sarah Baltzinger en Isaiah Wilson werd beloond met een Zwaan als meest indrukwekkende dansproductie, terwijl LiCHT (2+) van Gaia Gonnelli de Jonge Zwaan won als meest opvallende jeugddansproductie. Bovendien ontving Peggy Olislaegers een Gouden Zwaan, in erkenning van haar belangrijke rol in het op waarde schatten van dansdramaturgie als een zelfstandige en cruciale artistieke praktijk in Nederland en Europa.

De Zwaan voor de meest indrukwekkende dansprestatie 2026 ging naar danser Tyrone Menig voor zijn optreden in A Fine Mess, een productie van Marco Gerris en Jakop Ahlbom (ISH Dance Collective, Jakop Ahlbom Company & DeLaMar). De jury prees Menig als een virtuoze breakdancer met specialisaties in locking en breaking, die in A Fine Mess ook een sterk gevoel voor komedie toont: overduidelijke, aanstekelijke spelpartijen, bijzondere stunts en elementen ontleend aan vechtsporten.

De jury kende de Zwaan voor meest indrukwekkende dansproductie toe aan WAXES van Sarah Baltzinger en Isaiah Wilson voor Scapino Ballet Rotterdam. Volgens het oordeel van de jury is het een indringend en compromisloos stuk dat, met een volledig vrouwelijke cast, het lichaam buiten de heersende mannelijke norm plaatst en onderzoekt.

Danseres Ciara Hiwat werd onderscheiden met de Jonge Zwaan voor haar performance in KABITENI (14+) van Lloyd Marengo (Lloydscompany). De jury omschreef haar spel als bijna muzikaal ademend: ze schakelt moeiteloos van grootse expressie naar minutieuze details en blijft daarbij te allen tijde overtuigend.

De Jonge Zwaan voor de meest indrukwekkende jeugddansproductie ging naar LiCHT (2+) van Gaia Gonnelli bij Dadodans. De voorstelling begint al bij binnenkomst met zaklampen en bouwt via luchtacrobatiek een ervaring op die de hele ruimte in beweging zet. De dansjury prees de voorstelling om haar geduldige opbouw, de onverwachte elementen en het vermogen om de allerjongsten het gevoel te geven dat deze wereld voor hen bedoeld is.

Dansdramaturge Peggy Olislaegers kreeg de Gouden Zwaan uitgereikt en werd geprezen als een koersbepalende mentor voor vele professionals in de danswereld, naast haar werk als directeur en interim-bestuurder bij diverse culturele instellingen. Volgens de jury creëert ze kansen voor anderen om te excelleren en werkt ze aan duurzame structuren voor de toekomst. Olislaegers droeg haar prijs op aan degenen met wie zij de praktijk van bevragen en veranderen deelt, maar die daar vaak geen erkenning voor krijgen of zelfs afwijzing ondervinden. Ze benadrukte in haar dankwoord het belang van solidariteit — en riep op tot een radicale vorm daarvan — en sloot af met de woorden dat zij haar stem gebruikt en met haar aanwezigheid naast anderen wil staan.

Naast de vijf VSCD-prijzen werd in Maastricht ook de Innovatieprijs Nederlandse Dansdagen Maastricht uitgereikt, bedoeld voor veelbelovende makers. De stimuleringsprijs van 25.000 euro ging naar choreograaf en maker Cheroney Pelupessy (1990). In haar werk combineert zij hedendaagse dans met bewegingsvocabulaire uit de Molukken en Indonesië en onderzoekt ze hoe verhalen uit het verleden nog steeds in ons lichaam doorwerken. Voor de jury presenteerde zij het plan voor de voorstelling Mewaktu, waarin zij samen met Koerdisch-Indonesische danseres en maker Melisa Diktaş hun gedeelde Indonesische achtergrond wil verkennen. De jury was onder de indruk van de beoogde maatschappelijke impact, de interessante interculturele samenwerking en de aandacht voor Nederlands-Indonesisch erfgoed.

De Nederlandse Dansdagen lopen nog tot en met 8 oktober en vinden op verschillende locaties in Maastricht plaats. Het festival ging van start met de Staat van de Dans, een presentatie van dansjournalisten Mina Etemad en Annette Embrechts (Theaterkrant, de Volkskrant), die hier terug te lezen is.

foto Sjoerd Derine