Kweekvlees en Koevrij Leer: Mark Post Ontdekt Eenvoudiger Methode!

Leer kan vervaardigd worden uit synthetische materialen, paddenstoelen en zelfs ananasbladeren. Desondanks heeft geen enkele alternatieve leersoort het echte leer kunnen vervangen. Volgens Mark Post, de chief scientific officer van Qorium, voelen alternatieven gewoonweg niet hetzelfde als echt leer. Dit heeft te maken met verschillende factoren zoals duurzaamheid, ademend vermogen en vochtbestendigheid.

Daarom focust de biotechnologische startup Qorium zich op het creëren van echt leer, geproduceerd uit dierlijke cellen zonder dat er dieren gedood hoeven te worden. Dit idee is afkomstig van medeoprichter Rutger Ploem, afkomstig uit een familie van leerlooiers, die een duurzamere manier zocht. Toen hij over het kweekvlees van Post hoorde, realiseerde hij zich dat er ook mogelijkheden waren voor leer.

Post ziet deze mogelijkheden inmiddels ook. Voor hem is het simpel: “Als we vlees kunnen maken zonder koeien, dan moeten we ook leer op een andere manier kunnen verkrijgen.” Hij voegt eraan toe dat leer weliswaar een bijproduct is van de vleesindustrie, maar ook een significant deel uitmaakt van de economische waarde van een koe. Hierdoor blijft de leerindustrie de vleesindustrie ondersteunen.

Het kweekleer van Qorium elimineert het meest vervuilende deel van het looiproces, namelijk het verwijderen van haren en het geschikt maken van huiden, wat normaliter veel water en chemische producten vereist. Ook wordt hiermee voorkomen dat een groot deel van de dierenhuiden wordt weggegooid, omdat een koe nu eenmaal niet de vorm van een schoen heeft.

Leerproductie zonder dierenleed

Het kweekleer van Qorium is direct klaar voor gebruik door fabrikanten van lederwaren. Het is vrij van onregelmatigheden en wordt geleverd in grote, rechte lappen. Qorium produceert zelf geen schoenen of autostoelen; het bedrijf levert een tussenproduct aan looierijen, die het leer verwerken voor specifieke merken en producten. Post zegt: “Ons product is een alternatief voor geconserveerde huiden. Vanaf dat punt vertakt de markt enorm.”

De eerste fase van het proces bij Qorium, de celproductie, lijkt veel op die van kweekvlees. Er wordt een biopt genomen van een donorkoe, wat het dier niet schaadt. In het laboratorium beginnen de cellen zich te vermenigvuldigen en produceren ze collageen, het eiwit dat essentieel is voor leer.

Dit proces is zeer geschikt voor de productie van leer. “Fibroblasten, de cellen in de huid die collageen produceren, zijn het eenvoudigst te kweken”, legt Post uit. Daardoor is het kweken van leer zelfs eenvoudiger dan het kweken van vlees. Het is ook handig dat er al veel bekend is over collageenrijke weefsels voor bijvoorbeeld hoornvliesoperaties. De grootste uitdaging is het vinden van een geschikt dragermateriaal voor de cellen.

De tweede en laatste fase is de weefselproductie. Hierin zijn grote verschillen tussen kweekvlees en kweekleer. Waar het bij vlees om kleine stukjes gaat, streeft Qorium ernaar grote lappen ‘huid’ te produceren. De eerste lappen van 35 bij 35 centimeter zijn al succesvol geproduceerd; nu is het doel om op te schalen naar lappen van 1 bij 2 meter. Hiervoor is een relatief grote bioreactor nodig.

22 miljoen euro aan financiering

De kosten van de eerste kweekvleesburger ter wereld bedroegen 250.000 euro. Hoe zit dat met kweekleer? Post glimlacht: “Dat is gelukkig minder duur.” Toch erkent hij dat het materiaal per vierkante meter nog steeds ‘vrij duur’ is. De prijs van het product van Qorium moet de komende jaren dalen om te kunnen concurreren met echt leer. “We geloven niet dat mensen bereid zijn om meer te betalen voor ons product dan voor de dierlijke variant.” In het begin zal het bedrijf zich richten op klanten met een relatief hoog budget.

De prijsverlaging moet vooral bereikt worden door op grote schaal te produceren. Hoewel de kostprijs van leer per kilo hoger mag zijn dan die van vlees, is kosteneffectieve productie essentieel, benadrukt Post. De onlangs verkregen 22 miljoen euro, afkomstig van onder andere Invest-NL, LIOF, Brightlands Venture Partners en Sofinnova Partners, zal gebruikt worden voor de bouw van een grote bioreactor. Ook verwacht Post een verdere daling van de kosten van voedingsstoffen voor de cellen.

Zowel de cel- als de weefselproductie moeten uiteindelijk onderdeel worden van één productie-eenheid die zo kan worden vermenigvuldigd dat het een volledige fabriek kan vullen.

Kweekleer makkelijker te vermarkten dan kweekvlees

Hoewel kweekvlees een tijd lang breed uitgemeten werd in de media, is kweekleer nog relatief onbekend. Qorium heeft dan ook weinig concurrentie, volgens Post. “Er zijn ongeveer 150 bedrijven die zich bezighouden met kweekvlees, maar in de leersector hebben we slechts drie concurrenten. Ik denk dat dit voornamelijk komt door een gebrek aan media-aandacht.”

De leermarkt is echter makkelijker te betreden. Terwijl het kweekvleesbedrijf van Post, Mosa Meat, diverse procedures moet doorlopen om hun product te mogen verkopen, geldt dat niet voor kweekleer. In die markt is vrijwel geen regulatie.

Naast de gemakkelijkere toegang is er ook vraag naar het product, zegt Post. “Veel merken willen af van dierlijk leer, omdat het verhaal erachter niet meer klopt.”

Qorium richt zich voorlopig op het zo getrouw mogelijk nabootsen van dierlijk leer. Maar als je verder kijkt, biedt kweekleer ook andere mogelijkheden. “Omdat je het materiaal vanaf het begin produceert, is er uiteindelijk ook de mogelijkheid om cellen genetisch te modificeren of het materiaal aan te passen. We kunnen het leer bijvoorbeeld sterker of dikker maken,” zegt Post.

Kennisdeling met Mosa Meat

Hoewel Mark Post de verbindende factor is tussen zijn kweekvleesbedrijf Mosa Meat en kweekleerbedrijf Qorium, zijn het echt twee verschillende ondernemingen. Toch is er samenwerking, vertelt Post.

“Mosa Meat heeft lang gewerkt aan een medium voor rundercellen dat geen bloed van foetussen nodig heeft. Ze hebben nu een variant die goedkoop is en effectief werkt. Samples hiervan worden ook aan Qorium gegeven om te testen. Daarnaast wisselen we ervaringen uit over kweekmethoden. Waarom zou ik een collega met een vraag naar de andere kant van de wereld sturen als hij ook gewoon een paar minuten kan fietsen?”

Dit artikel verscheen eerder op Change Inc., het platform voor duurzaam nieuws in het bedrijfsleven.