Kunsten ’92 waardeert dat de minister van OCW het huidige cultuurbestel wil herinrichten, maar mist daarbij de benodigde extra middelen. Dat schrijft de belangenorganisatie in haar eerste reactie op de contourenbrief die Rianne Letschert vrijdag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Een nieuwe indeling alleen creëert geen extra ruimte.

Volgens Kunsten ’92 was hervorming nodig. De organisatie, die al jarenlang pleit voor veranderingen in het cultuurbestel, is dan ook blij dat de minister dit traject opneemt:

De Raad voor Cultuur heeft helder gemaakt wat er nodig is: meer mensen moeten cultuur kunnen beleven, actief kunnen deelnemen en hun talenten kunnen ontwikkelen, ongeacht waar ze wonen. Tegelijkertijd verliezen makers en organisaties te veel tijd aan aanvragen en aan verantwoording. Iedere vier jaar staat weer veel op de tocht. Die kortetermijnlogica vertraagt het opbouwen van een stevig cultureel leven.

Een belangrijk knelpunt voor Kunsten ’92 blijft echter de financiering. In de contourenbrief kondigde de minister geen extra begrotingsruimte aan om de voorgenomen verbouwing van het cultuurbestel te financieren:

Bespreking rond tafel over cultuurbegroting met papieren en rekenmachine
Financiering blijft het grootste knelpunt volgens Kunsten ’92.

De minister wil het ‘cultuurhuis’ toegankelijker maken, met meer kansen voor nieuw talent en een sterker aanbod in het hele land. Tegelijkertijd lopen de kosten op en groeit het beschikbare budget onvoldoende. Met alleen een andere plattegrond creëer je geen extra kamers. De Raad voor Cultuur koppelde zijn voorstellen daarom aan extra investeringen. Je kunt die financiering niet weglaten en toch dezelfde resultaten verwachten. Er is geld nodig voor de overgang én om de ambities waar te maken, inclusief structurele aanpassingen voor loon- en prijsontwikkelingen om verdere uitputting te voorkomen.

Verder had Kunsten ’92 het logischer gevonden als de minister vóór het versturen van de contourenbrief samen met de sector al een visie op de BIS (de culturele basisinfrastructuur) had uitgewerkt. Niet alleen over welke instellingen in aanmerking komen voor bekostiging, maar vooral over welke functies de BIS voor het culturele veld vervult en op welke manier zij het veld ondersteunt.

LEES  Ontdek de geheimen van Nederland's grootste componist: Nieuwe biografie onthult alles!

De organisatie mist concrete waarborgen dat de kernfuncties van de huidige basisinfrastructuur behouden blijven. Voor voorzieningen waarop anderen voortbouwen — zoals plekken voor talentontwikkeling — is continuïteit essentieel; bij andere subsidies en regelingen is juist meer ruimte gewenst voor instroom, doorstroom en uitstroom.

Talentontwikkeling: kunstenaars werken samen in een atelieromgeving
Continuïteit van plekken voor talentontwikkeling is essentieel, zegt Kunsten ’92.

Met het oog op de mogelijke samenvoeging naar drie fondsen waarschuwt Kunsten ’92 dat afzonderlijke disciplines daardoor mogelijk naar de achtergrond verdwijnen. De vereniging vraagt daarom expliciet aandacht voor beeldende kunst, literatuur, cross-overvormen en voor instellingen die zich richten op ontwikkeling en research.

Tenslotte uit Kunsten ’92 zorgen over de haalbaarheid van de voorgenomen transformatie vóór 1 januari 2029. Ze juicht het toe dat de minister aangeeft het proces te willen faseren. Neem de tijd om het goed uit te werken, betrek het veld bij de verdere uitwerking en geef makers en instellingen tijdig en helderheid over wat hen te wachten staat, aldus de organisatie.

Beeld: Herman van Bostelen