1 Miljard aan Deals voor Startups en Scaleups: Financiering Vroege Fase Neemt Af

Dit wordt duidelijk uit het Quarterly Startup Report gepubliceerd door de Dutch Startup Association, in samenwerking met startupanalisten van Dealroom.co, Golden Egg Check, Techleap, en overheidsinvesteerders Invest-NL en de Regionale Ontwikkelingsmaatschappijen (ROM’s).

De cijfers laten een indrukwekkende groei zien: waar in het eerste kwartaal van 2025 nog ongeveer 430 miljoen euro werd geïnvesteerd, is dit in hetzelfde kwartaal van 2026 gestegen naar 968 miljoen euro, een toename van 129 procent. Dit is ook een stijging van 15 procent vergeleken met de laatste drie maanden van 2025, waarin 854 miljoen euro werd geïnvesteerd. Alleen de piekperiodes van het topjaar 2021 toonden nog sterkere cijfers, net als het eerste kwartaal van 2024.

Grote klappers en forse investeringsrondes

Deze aanzienlijke stijging is voornamelijk te danken aan enkele zeer grote deals, waarvan drie boven de 100 miljoen euro.

Matthijs Welle wist met zijn hotelmanagementsoftware van Mews maar liefst 300 miljoen dollar op te halen. Het bedrijf Axelera AI uit Eindhoven, dat zich bezighoudt met AI-chips, haalde 250 miljoen dollar op. Mark Verhagen heeft recent voor Rift, dat werkt aan de ontwikkeling van ijzerpoeder als energiebron, 83 miljoen opgehaald, plus een extra subsidie van 30,7 miljoen van het EU Innovation Fund.

Begin 2026 was ook opvallend door een toename in Series A- en B-rondes, die in latere financieringsfasen plaatsvinden en hogere bedragen betreffen. Het aantal Series A-deals (tussen 4 en 15 miljoen) steeg van 10 in Q1 2025 naar 15 in Q1 2026; het aantal Series B-deals en hoger (vanaf 15 miljoen) steeg van 7 naar 11. Deze deals waren samen goed voor 83 procent van het totaal geïnvesteerde bedrag.

Minste aantal deals sinds 2020

Er is echter ook minder positief nieuws: ondanks de recordbedragen zijn er slechts 72 deals gesloten, het laagste aantal sinds eind 2020. De kleinere investeringsrondes, seed-deals van 1 tot 4 miljoen euro, vormen nog steeds 40 procent van het totale aantal transacties, maar vertegenwoordigen slechts ongeveer 4 procent van het totale investeringsbedrag.

De situatie is nog somberder aan het begin van de markt. Het aantal pre-seeddeals tot 1 miljoen is bijna gehalveerd vergeleken met dezelfde periode in 2025, en maakt nu slechts 13 procent uit van het totale aantal deals.

Conclusie: bedrijven die verder zijn in hun ontwikkeling slagen er vaker in om kapitaal aan te trekken, vaak met internationale investeerders. De allernieuwste startups hebben het ondertussen moeilijk om investeerders te vinden. Dit zijn echter de bedrijven die potentieel kunnen uitgroeien tot de grote succesverhalen van de toekomst.

Als deze trend zich voortzet, kan worden geconcludeerd dat het fundament van het startup-ecosysteem erodeert. Minder deals betekent minder nieuwe startups die kunnen doorgroeien naar grote, succesvolle ondernemingen.

Ambivalent kwartaal

Volgens startupanalist Thomas Mensink van Golden Egg Check is het een ambivalent kwartaal geweest. ‘Aan de positieve kant zien we een unicorn-kwartaal, waarbij meer dan een miljard euro is opgehaald. Aan de negatieve kant zien we bijna een halvering van de investeringen tot 1 miljoen euro en een voortdurende afname van het totaal aantal investeringen.’

Opvallend is ook de prominente rol van overheidsinvesteerders in de financieringsrondes, met name Invest-NL. Drie van de vijf grootste deals zijn mede gefinancierd door deze staatsinvesteerder onder leiding van Rinke Zonneveld.

Als je de Europese fondsen en de deals van de BOM, Oost-NL en andere regionale ontwikkelingsmaatschappijen meerekent, was ongeveer een kwart van alle investeringen afkomstig van publiek geld.

Investeerders trekken zich terug uit seedkapitaal

Vooral de ROM’s, die gespecialiseerd zijn in de aller vroegste pre-seedfase, lijken minder goede beginnende startups en oprichters tegen te komen om deals mee te sluiten, of is dat niet het geval? Volgens Arjan van den Born, directeur van ROM Utrecht Region, valt dat mee. De regionale investeerders, verenigd in ROM Nederland, houden al hun deals bij in een eigen database. ‘Tot half april hebben we dit jaar 68 deals gesloten, waarvan ik schat dat 40 daarvan niet in het Quarterly Report staan,’ zegt hij.

Dit geeft een belangrijke nuance aan de kwartaalcijfers. ‘Maar we hebben zeker meer moeite om deals te sluiten. We zien dat de typische seedkapitaalfondsen groter worden en zich vaker richten op latere fasen.’ Dit maakt het ook voor de overheidsinvesteerders moeilijker, omdat zij altijd samen met marktpartijen investeren. ‘Vijf jaar geleden waren we betrokken bij 45 procent van de vroegefasedeals, dat is nu al 65 procent. Terwijl wij gewoon doorgaan met ons werk, gebeurt er om ons heen minder.’

Pensioenfondsen worden actiever

In het rapport wordt ook opgemerkt dat pensioenfondsen zich meer mengen in de investeringsmarkt. Ze namen in drie deals rechtstreeks deel als co-investeerder naast venture capital fondsen: PGGM investeerde in Rift en in de prikrobot van medtechbedrijf Vitestro, ABP in LeydenJar, een ontwikkelaar van een veelbelovende anode voor een superbatterij.

Lucien Burm, voorzitter van de Dutch Startup Association, heeft ook gemengde gevoelens over het afgelopen kwartaal. ‘De stijgende trend zet door, maar er is echt een spagaat als je kijkt naar het aantal deals,’ zegt hij.

Een definitieve verklaring heeft Burm nog niet. ‘Dit moet worden onderzocht, maar ik kan me niet voorstellen dat er geld ongebruikt blijft omdat er een gebrek aan goede startups zou zijn.’

Burm waarschuwt ook voor de negatieve effecten van het Nederlandse vestigingsklimaat – zoals de onrust rond de belasting van startupaandelen in Box 3 – en stelt dat zonder directe kapitaalvlucht, de economische impact van succesvolle startups steeds minder vanzelfsprekend in Nederland zelf terecht kan komen. Hij wijst op talent dat steeds vaker kan kiezen voor een vestiging buiten Nederland, waar een gunstiger fiscaal klimaat heerst.

Wat betreft dat concurrerende vestigingsklimaat verwacht Burm ook effect van de EU-Inc, de nieuwe Europese startup-entiteit. ‘In principe kun je als oprichter daarmee overal in de EU geld ophalen. Dat maakt de markt transparanter en concurrerender: randvoorwaarden zoals loonbelasting of inderdaad hoe de fiscus met aandelen omgaat, worden dan nog belangrijker.’

De complete top 10 van grootste rondes in Q1 2026: