OpenUp zet in op AI-therapeuten met 20 miljoen: Zullen robots straks iedereen behandelen?

Gijs Coppens, oprichter en CEO van OpenUp, stelt dat elke groeifase andere investeerders vereist. Het bedrijf, dat zes jaar geleden werd opgericht, heeft als doel geestelijke gezondheidszorg laagdrempeliger te maken. OpenUp heeft nu 75 werknemers en genereert een omzet van circa 20 miljoen euro.

De omzet van OpenUp komt voornamelijk uit bedrijfsabonnementen. Het bedrijf telt 2.000 klanten waaronder grote namen als Rabobank, KPMG en Decathlon, die samen ongeveer 600.000 werknemers vertegenwoordigen. Deze werknemers hebben via hun werkgever toegang tot de diensten van OpenUp zoals persoonlijke consulten, online cursussen en zelfhulpmiddelen.

Coppens merkt op dat ook veel van zijn eigen personeel de app gebruikt. “Ik denk dat de helft van onze mensen ons platform gebruikt,” zegt hij.

Versnellen van groei

Tot nu toe groeide OpenUp organisch, maar met een nieuwe financiering van 20 miljoen euro aangeleverd door het Nederlandse impact-venture capital fonds Rubio en het Belgische investeringsfonds Smartfin, wil het bedrijf nu versnelling aanbrengen. Rubio investeerde via het Achmea Innovation Fund in 2022 al 15 miljoen euro in OpenUp, terwijl Smartfin in deze ronde als nieuwe leidende investeerder optreedt.

De Europese markt voor mentale gezondheidszorg is nog relatief klein en gefragmenteerd, maar staat volgens Coppens op een kantelpunt naar consolidatie. OpenUp streeft ernaar een leidende rol te spelen. “Vanaf het begin zijn we internationaal georiënteerd met 30% van onze omzet uit landen buiten de Benelux, vooral uit Duitsland, Spanje en het Verenigd Koninkrijk,” zegt hij.

Met het nieuwe kapitaal plant OpenUp overnames te verrichten. Hoewel er nog geen concrete deals zijn, is Coppens in gesprek met ongeveer 20 tot 25 bedrijven in Europa. Hij verwacht binnen een jaar een eerste overname te kunnen aankondigen, mogelijk in Duitsland, Frankrijk, Scandinavië of Engeland. “In België is een overname momenteel niet nodig; daar kunnen we met de hulp van Smartfin nog organisch groeien,” legt hij uit.

Smartfin, opgericht door de Vlaamse investeerder Jürgen Ingels, was eerder betrokken bij de groei van een andere Nederlandse scaleup, Recharge, die vorige zomer voor 400 miljoen euro werd verkocht – de grootste overname in de Nederlandse fintechsector ooit. Bij OpenUp verwierf Smartfin een significant aandelenbelang.

Een eigen AI-therapeut

Coppens was op zoek naar een investeerder met ervaring in overnames en diepgaande kennis van platformtechnologie. Een deel van het nieuwe kapitaal is gereserveerd voor het ontwikkelen van een eigen taalmodel (LLM), om de diensten van OpenUp efficiënter, schaalbaarder en betaalbaarder te maken.

De bedoeling is dat gebruikers in de toekomst naast de 200 aangesloten psychologen ook terecht kunnen bij deze AI-therapeut, als alternatief voor chatbots zoals ChatGPT.

Volgens een onderzoek van Harvard Business Review gebruiken mensen AI tegenwoordig vooral voor ’therapie en gezelschap’. Terwijl ChatGPT soms schadelijke adviezen geeft en OpenAI is aangeklaagd omdat ChatGPT tieners zou hebben aangezet tot zelfmoord.

“Dat is tragisch en uiterst pijnlijk,” zegt Coppens, zelf klinisch psycholoog. “Maar het is te simpel om deze technologie op basis van zulke incidenten volledig af te schrijven. Wij zetten in op een mix van high-tech en high-touch, waarbij AI en menselijk contact elkaar ondersteunen. We zijn transparant over hoe de modellen zijn getraind en er is altijd een ‘human in the loop’, een menselijke expert die meekijkt. ChatGPT zal geen honderden psychologen aanstellen. Dat is niet hun strategie. Maar het is wel de onze.”

Zorgplicht van werkgevers

Een ander verschil met grote techbedrijven is dat OpenUp grote waarde hecht aan de privacy van gebruikers. “Werknemers kunnen anoniem en zonder toestemming van HR gebruikmaken van onze diensten. Niets is herleidbaar tot het individu. We delen alleen op groepsniveau bepaalde inzichten met klanten, bijvoorbeeld over burn-outrisico’s of welke thema’s er spelen onder medewerkers,” legt Coppens uit.

Mentale gezondheid is een belangrijk aandachtspunt voor werkgevers. Bijna 30 procent van de werknemers in de EU ervaart stress-, depressie- of angstklachten, volgens onderzoek door EU-OSHA (het Europees Agentschap voor veiligheid en gezondheid op het werk). In Nederland is dat volgens onderzoek van OpenUp 20 procent, bijna 1,6 miljoen mensen.

Deze cijfers kunnen nog stijgen door geopolitieke spanningen, klimaatverandering en de opkomst van AI.

Werkgevers krijgen steeds meer verantwoordelijkheid om psychosociale arbeidsbelasting te voorkomen – en politiek gezien ook een zorgplicht. Maar investeren in het mentale welzijn van medewerkers is ook een zakelijke beslissing: het leidt tot minder ziekteverzuim, minder personeelsverloop en hogere productiviteit.

“Dat zien we terug bij onze klanten,” zegt Coppens. “We doen veel onderzoek naar wat wij subjectieve productiviteit noemen: voelen gebruikers zich door OpenUp beter in staat om hun werk te doen, hun doelen te bereiken en de druk aan te kunnen? Daaruit blijkt dat medewerkers productiever zijn en zich meer verbonden voelen met hun werkplek. Bij sommige klanten is in combinatie met andere interventies ook het verzuim verminderd.”

‘Human in the loop’

In de Verenigde Staten is de markt voor mentale gezondheid ook booming, met grote spelers zoals Headspace (voorheen Ginger), TalkSpace, Modern Health en Spring Health. In een eerder interview met MT/Sprout benadrukte Coppens het belang van een sterke propositie om tegen deze Amerikaanse concurrenten op te kunnen als ze naar Europa komen.

Volgens hem zijn ze in Europa nog maar beperkt actief, mede door de complexiteit van de markt met verschillende talen en regelgeving. De Amerikanen zijn ook meer techgedreven.

Europa vereist volgens de Europese AI Act altijd een ‘human in the loop’. “Dat is in ons voordeel; wij zijn daar volledig op ingericht. Een wereld waarin het menselijke aspect er niet meer toe doet en iedereen door robots wordt behandeld, zie ik niet zo snel voor me,” zegt Coppens.