Verdien €20 Miljard Extra: Investeer in Vrouwelijke Ondernemers in Nederland!

Hoewel het percentage hoger ligt dan de 1 procent die vaak wordt genoemd, blijft het met 2 tot 3 procent van het risicokapitaal dat naar Europese startups en scaleups met vrouwelijke oprichters gaat, teleurstellend laag.

Teams met zowel mannen als vrouwen presteren beter; zij ontvangen 15 procent van de investeringen. Echter, het merendeel van het kapitaal stroomt naar ondernemingen opgericht door mannen, volgens een studie van het Europees Uitvoerend Agentschap voor Kleine en Middelgrote Ondernemingen (EISMEA) in opdracht van de Europese Commissie.

Ekaterina Zaharieva, die onlangs de eerste eurocommissaris voor startups werd, vindt dit een enorme verspilling. ‘Met onze wereldklasse universiteiten, sterk onderzoeksnetwerk en dynamische innovatie omgeving scoorden we volgens het European Innovation Scoreboard 2025 sinds 2018 een innovatiegroei van 12,6 procent. Desondanks blijft de investeringskloof tussen mannen en vrouwen een grote barrière voor een echt inclusief en competitief ecosysteem,’ zegt ze.

250 miljard euro

Deze ongelijkheid is niet alleen oneerlijk, maar vormt ook een gemiste kans voor de economie. Een onderzoek van Frontier Economics in dertien Europese landen toont aan dat als vrouwen evenveel bedrijven zouden starten en leiden als mannen, de productiviteit in deze landen met 1,6 tot 5,5 procent zou kunnen toenemen. Dit zou tegen 2040 jaarlijks ongeveer 250 miljard euro aan extra economische output kunnen genereren.

Nederland in het bijzonder zou hier sterk van kunnen profiteren, met een potentiële productiviteitswinst van 5,5 procent, wat neerkomt op een jaarlijkse bruto toegevoegde waarde van 20 miljard euro.

Hoewel dit op papier indrukwekkend lijkt, blijft het volgens de onderzoekers een utopie zolang de grootste hindernissen voor vrouwelijke ondernemers niet worden aangepakt.

Financieringstoegang staat bovenaan de lijst van obstakels, met 37 procent van de door vrouwen opgerichte startups en scaleups die moeite hebben om venture capital aan te trekken.

‘Female funnel’

Vrouwelijke oprichters stuiten vaak al vroeg op problemen, een fenomeen dat door EISMEA als de ‘female funnel in VC’ wordt beschreven. Dit wordt versterkt door de ondervertegenwoordiging aan zowel de investerende als ontvangende kant. Van de techbedrijven die de afgelopen vijf jaar in Europa zijn gestart, werd slechts 19,3 procent opgericht door vrouwen. In Nederland was dit 15,1 procent. En slechts 15 procent van de besluitvormers bij Europese investeringsfondsen is vrouw, die vaak kleinere fondsen beheren.

Het resultaat? In een ecosysteem waar mannen de norm zijn, worden vrouwen aan strengere eisen gehouden om financiering te verkrijgen. Dit wordt nog moeilijker naarmate de financieringsrondes groter worden. Slechts de allerbeste doorbreken de selectie.

Ironisch genoeg blijken door vrouwen geleide startups over het algemeen succesvoller te zijn dan hun mannelijke tegenhangers, volgens Amerikaans onderzoek. Deze bedrijven waren 10 procent productiever.

50 miljoen voor meer diversiteit

Het EISMEA doet verschillende aanbevelingen aan de EU, individuele lidstaten, investeerders en fondsen om de kloof te dichten. Dit omvat het instellen van doelen en verplichte ‘gender-specifieke’ rapportages voor fondsen die EU-gelden verdelen, zoals InvestEU, de Europese Investeringsbank (EIB), en het fonds van het European Innovation Council (EIC).

Er wordt ook een gemeenschappelijk en openbaar toegankelijk dashboard voorgesteld om de voortgang te monitoren, waarvan de basis reeds is gelegd.

In Nederland heeft Invest-NL al stappen gezet door te rapporteren over de genderbalans binnen de portfoliobedrijven. Het aandeel vrouwen in hogere managementposities steeg vorig jaar van 18 naar 24 procent en het aandeel vrouwelijke CEO’s van 8 naar 10 procent, volgens het meest recente jaarverslag.

Het percentage vrouwelijke oprichters daalde echter licht, van 6 naar 5 procent – een teken volgens Invest-NL dat verdere actie noodzakelijk is.

Daarom introduceerde de organisatie van Rinke Zonneveld deze week een nieuw investeringsinitiatief, het Diverse Manager Programme, met een budget van 50 miljoen euro. Dit geld is bestemd voor fondsen waarvan minimaal de helft van het managementteam bestaat uit vrouwen en/of mensen van kleur, of voor fondsen die investeren in divers leiderschap.