De bekendmaking van de selecties van het Nederlands Theater Festival heeft plaatsgevonden. Zowel de Nederlandse Toneeljury als de Cabaret Commissie hebben hun favorieten uit het recente theaterseizoen gekozen. Deze voorstellingen zullen opnieuw te zien zijn tijdens het festival in september, als onderdeel van de Officiële Juryselectie en de Cabaret Collectie. Onder andere zijn er twee (co)producties geselecteerd van Het Zuidelijk Toneel, Theater Oostpool en Theater Utrecht.

Officiële Juryselectie 2026

Elk jaar selecteert de Nederlandse Toneeljury de tien meest opmerkelijke voorstellingen van het afgelopen seizoen. Dit jaar stond Ernestine Comvalius aan het roer als voorzitter. De jury bestond verder uit leden als Peter Hendrikx, Dana Kibbelaar, Danielle Kersten, Han van Wieringen, Jelle van der Meulen, Tommie van Eck, Mina Etemad en Naud van Geffen.

De jury heeft voorstellingen gekozen die ook door de pers lovend zijn ontvangen, zoals F*ck Lolita van Het Zuidelijk Toneel. Het is waarschijnlijk dat hoofdrolspeelster Keja Klaasje Kwestro nog wordt voorgedragen voor een Theo d’Or. Een verrassende keuze was de voorstelling Byzantium, een coproductie van Het Zuidelijk Toneel met het Vlaamse Abattoir Fermé, die gemengde recensies ontving. Een opvallende afwezige dit jaar is Nasrdin Dchar, die veel lof oogstte met zijn krachtige theatersolo Wat als…

Byzantium door Het Zuidelijk Toneel en Abattoir Fermé, foto door Sofie Jaspers

GROTE ZAAL:

Cadela Força Trilogy – Chapter II: The Brotherhood door Carolina Bianchi y Cara de Cavalo (coproductie met onder andere Theater Utrecht en Frascati Producties)
Uit het juryrapport: ‘In The Brotherhood toont Carolina Bianchi hoe machtsstructuren seksueel geweld mogelijk maken en normaliseren. Het is een schokkende theatrale ervaring die essay, performance en toneelkunst verweeft. Met grootse theatrale pathos creëert Bianchi een voorstelling die onthult wat de cultuur liever verborgen houdt.’

Millennial I VREDE door Theater Oostpool
Uit het juryrapport: ‘Theater Oostpool weet opnieuw theater te creëren dat naadloos aansluit bij haar doelgroep. Vrede belicht op listige, humoristische wijze de hypocrisie van de millennial-generatie. De herkenbaarheid, in deze uiterst vermakelijke en goed uitgevoerde productie, maakt Vrede tot een impactvolle voorstelling.’

Phaedra in vlammen door Het Nationale Theater
Uit het juryrapport: ‘In Phaedra in vlammen worden traditionele rolpatronen op scherp gesteld en concepten over liefde, gezin, gender, politiek, religie en cultuur kritisch bevraagd. De indrukwekkende toneelbeelden vermengen zich prachtig met de schitterend uitgevoerde composities. De overvloed en rauwe energie van de voorstelling zorgen voor een lang aanhoudende indruk.’

LEES  Florian Hellwig onthult: Betalen we te veel? De verborgen kosten in onze sector!

Prophet Song door ITA Ensemble
Uit het juryrapport: ‘Prophet Song stelt een acuut relevante vraag: wat als een rechtsextremistische macht een westerse democratie overneemt? Regisseur Mina Salehpour creëert een verstikkende theatervoorstelling waarin angst levens verscheurt. Prophet Song lijkt een dystopie te verbeelden, maar laat in werkelijkheid de realiteit zien van velen die momenteel onderdrukt leven.’

Byzantium door Het Zuidelijk Toneel & Abattoir Fermé
Uit het juryrapport: ‘Het Zuidelijk Toneel en het Belgische Abattoir Fermé presenteren met Byzantium groteske horror op het grote toneel. Dit resulteert in compromisloos en oergeestig theater. Het overweldigende universum, zowel visueel als auditief prachtig vormgegeven en met een sterk ensemble uitgerust, zorgt voor een van de meest genereuze theateravonden van het afgelopen seizoen.’

KLEINE ZAAL:

Black Joy door Theater Oostpool en Dawn Collective, foto door Lowiegraphy

BLACK JOY door Theater Oostpool en Dawn Collective
Uit het juryrapport: ‘Het overweldigende Black Joy van regisseur Priscilla Vaudelle is een veelkleurig theaterstuk over de ervaring van Zwarte identiteit, die sterk resoneert in de zaal. Het spel is fenomenaal en de onderlinge chemie is ongeëvenaard. Een hoogtepunt vormen enkele betoverende visuele scènes.’

F*ck Lolita door Het Zuidelijk Toneel
Uit het juryrapport: ‘De krachtige toneelbewerking van Nabokovs Lolita door schrijver Annet Bremen en regisseur Silke van Kamp, gaat over de macht van degene die spreekt. En van degene die luistert. Keja Klaasje Kwestro is onstuimig, huilt, luistert en schreeuwt om gehoord te worden.’

Family door Louis Janssens
Uit het juryrapport: ‘De verhalen in Family van Louis Janssens maken de eenzaamheid tastbaar. De toeschouwer wordt zich bewust dat het niet voor iedereen vanzelfsprekend is deel uit te maken van een familie, of er zelf een te stichten. Dit serene, intieme en sfeervolle ritueel toont dat dit laatste toch mogelijk is.’

LEES  Theaterlegende Claus Peymann Overleden op 88: Een Tijdperk Ten Einde

FRANK door Cherish Menzo | GRIP & Theater Utrecht i.s.m. Dance on Ensemble
Uit het juryrapport: ‘FRANK van regisseur Cherish Menzo is gedurfd, verontrustend en diepgaand. Ze onderzoekt wat en wie tot monster is gemaakt, met een focus op Zwarte lichamen. Met vervormingen, stroboscopische effecten, afgebroken bewegingen en schurende geluidsfragmenten daagt ze het publiek uit de vaste kaders los te laten. Menzo toont een indrukwekkend, discipline-overstijgend vakmanschap.’

Tot Het Is Wat Het Moet Zijn door Female Economy i.s.m. Politie Eenheid Amsterdam
Uit het juryrapport: ‘Tot het is wat het moet zijn is een indringende, urgente voorstelling die complexe thematiek invoelbaar maakt. De voorstelling toont zowel de kracht als de grenzen van empathie als instrument voor verandering. Tegelijkertijd wordt er zorgvuldig toegewerkt naar momenten van hoop en verbinding.’

Cabaret Collectie 2026

De Cabaret Collectie, in samenwerking met De Kleine Komedie, streeft ernaar een overzicht te bieden van het meest urgente, originele en ontroerende cabaret van afgelopen seizoen. Dit jaar bestaat de jury uit Floor Nicolas, Cyanne Moe-Tjon, Joy Kreiken, Mats Hoogland en Sander Janssens. Ze kregen de taak om de rijkdom van het genre en de artistieke reikwijdte van cabaret als theaterform te onthullen, wat tot enkele opmerkelijke keuzes heeft geleid, zoals de muziektheatervoorstelling Brabo Leone van actrice en zangeres Sarah Janneh en de theatervoorstelling Een stukje naar de mensen toe van Bureau Vergezicht en Theater Rotterdam (Rebekka de Wit in regie van Erik Whien).

Een stukje naar de mensen toe door Bureau Vergezicht, foto door Mark Bolk

Brabo Leone door NITE, Sarah Janneh, Theater Utrecht, MusicalMakers
Uit het juryrapport: ‘In Brabo Leone laat Sarah Janneh haar publiek een zinderende zoektocht naar zichzelf beleven en blaast ze het theaterlied, met sprankelende energie, nieuw leven in. Een emotionele bulldozer is het, maar één die met grote precisie wordt bestuurd. Wanneer ze haar stem verheft, blaast ze je van je stoel.’

De Baas door Lisa Ostermann
Uit het juryrapport: ‘In De Baas toont Lisa Ostermann opnieuw haar uitzonderlijke vermogen om balans te vinden tussen uitersten. Ongefilterde zelfkritiek, vlotte anekdotes en lichtvoetige observaties vloeien naadloos over in confronterende scènes en liedjes die je adem benemen. Een artiest die haar tijd en generatie spannend, rauw en hartstochtelijk vertegenwoordigt.’

LEES  Dramaturgie in de Spotlight: De Balans tussen Zorg en Confrontatie in Modern Theater

Kintsugi door Patrick Laureij
Uit het juryrapport: ‘Kintsugi is rauw en compromisloos theater over woede, kwetsbaarheid en verbinding, waarin voortdurend iets op het spel staat. Tegelijkertijd is het geen zware avond: met zijn wrange grijns, botte opmerkingen en zijn spervuur aan alerte grappen, mag er gelukkig ook veel en hard gelachen worden om deze ploeterende driftkikker.’

Striptease van de dood door David Linszen
Uit het juryrapport: ‘Het overrompelende avondvullende debuut Striptease van de dood van David Linszen is tegelijkertijd onmetelijk grappig en diep ontroerend. Linszen blijkt in de kern een rouwende clown, die met één vinger aan de rand van een klif hangt. In het volle aangezicht van het ravijn blijft hij bungelen.’

Een stukje naar de mensen toe door Bureau Vergezicht & Theater Rotterdam
Uit het juryrapport: ‘Een stukje naar de mensen toe is een droogkomische en tegelijk indringende voorstelling die het persoonlijke en het politieke op subtiele wijze met elkaar verknoopt. Rebekka de Wit is een scherp observator van menselijk onvermogen. De voorstelling is grappig en intelligent, geëngageerd, verontrustend en ontzettend actueel.’

De kaartverkoop voor het Nederlands Theater Festival, dat dit jaar plaatsvindt van 3 tot en met 13 september 2026, start op 3 juli.