Babs Gons wint Johannes Vermeerprijs 2026: Prestigieuze erkenning voor unieke dichtkunst!

In 2026 is de Johannes Vermeerprijs toegekend aan de dichteres en performer Babs Gons. Zij ontvangt deze onderscheiding voor haar vernieuwende, multidisciplinaire benadering waarbij poëzie, spoken word, performance en maatschappelijk engagement samensmelten in een uniek genre. Gons’ werk, dat zowel persoonlijke als publieke thema’s aanspreekt, wordt gekenmerkt door een krachtige expressie.

Op 23 november zal minister van Cultuur Rianne Letschert de prestigieuze Nederlandse staatsprijs voor de kunsten uitreiken in de Nieuwe Kerk te Den Haag. Deze prijs, ingesteld in 2008 door het ministerie van OCW, dient om uitzonderlijk artistiek talent te erkennen en te bevorderen en omvat een geldbedrag van 100.000 euro dat besteed mag worden aan een project binnen het vakgebied van de winnaar.

De jury beschrijft Babs Gons als een cruciale figuur voor de bevordering van spoken word-poëzie in Nederland. ‘Al meer dan vijfentwintig jaar speelt zij een leidende en onmisbare rol in de ontwikkeling en professionalisering van dit genre. Gons heeft een unieke, artistieke en multidisciplinaire stijl gecreëerd binnen het Nederlandse poëtische en literaire veld, die sterk maatschappelijk betrokken is,’ aldus de jury.

Als dichter en performer heeft Gons wereldwijde erkenning gekregen. Haar werk is bekroond met diverse prijzen, waaronder de podiumpoëzieprijs De Johnny (2022) en de Gouden Ganzenveer (2024). Van 2023 tot 2025 vervulde zij de rol van Dichter des Vaderlands; in haar laatste jaar werd deze titel gewijzigd in Dichter der Nederlanden.

In 2019 bracht zij de bloemlezing Hardop uit, waarin het werk van achttien spoken word-dichters is opgenomen. Haar officiële poëziedebuut Doe het toch maar verscheen in 2021. In 2022 publiceerde zij een verzameling van haar columns onder de titel Alles wat je liefhebt wordt mooi in Het Parool. In 2026 verscheen haar bundel Wie zijn we morgen.

Volgens de jury overstijgt de poëzie van Gons de pagina’s waarop het geschreven staat:

Het komt tot leven tijdens voordrachten en ontmoetingen, waar het in interactie met het publiek zijn volledige betekenis krijgt. De stem, het ritme en de aanwezigheid van Gons zijn essentiële elementen van haar kunstenaarschap. Haar voordrachten raken luisteraars direct door de intensiteit en kracht van haar woorden. Haar taalgebruik is helder, haar zinnen vloeiend, haar woorden doeltreffend en haar intenties warm. Met scherpe precisie weet zij de essentie van de samenleving te raken.

Gons beweegt zich natuurlijk binnen culturele, maatschappelijke en politieke domeinen:

Of ze nu spreekt in detentiecentra, op internationale literaire festivals, bij culturele evenementen of nationale herdenkingen, ze verbindt generaties en gemeenschappen. Ze verrijkt het maatschappelijke debat met de veelzijdigheid en reikwijdte van haar kunst. Met compassie en dankbaarheid voor haar publiek, vangt ze in eenvoudige, doch krachtige bewoordingen zowel maatschappelijke pijnpunten als menselijke kwetsbaarheden. Haar artistieke werk biedt een taal voor hedendaagse vraagstukken, maakt deze tastbaar en nodigt uit tot zachtheid en kracht.

Ter gelegenheid van de uitreiking van de Johannes Vermeerprijs zal het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap een overzicht van het werk van de laureaat tentoonstellen in de etalage van het ministerie, naast de ingang in Den Haag.

Eerder werd de prijs uitgereikt aan kunstenaars zoals Marco Gerris, Tania Kross, Ivo van Hove, Janine Jansen, Alex van Warmerdam en Pierre Audi. Dit jaar bestaat de jury uit Dagmar Oudshoorn, Ted Brandsen, Afaina de Jong en Natasja Kensmil.