Robert Vis Keert Terug naar Nederland: Grootse Plannen met CM.com!

Juli 2024. Robert Vis deelt een update op LinkedIn die door de Nederlandse techgemeenschap breed wordt opgepikt. ‘Het doet me verdriet, maar ik verlaat mogelijk voorgoed mijn geboortestad Amsterdam’, schrijft de oprichter van Bird. Hij beschouwt Nederland als te beperkend. De regels zijn te streng en er is te weinig ruimte voor expansie.

Meer dan een halfjaar later verhuist ook zijn bedrijf Bird grotendeels uit Nederland. Ze openen kantoren in zes internationale hubs. Op het hoofdkantoor aan de Amstel in Amsterdam blijven slechts enkele tientallen medewerkers over.

Desondanks laat Nederland Vis niet los. Op een woensdag maakte Bird bekend dat het van plan is om het Bredase CM.com over te nemen voor 166 miljoen euro. De man die Nederland eerder publiekelijk de rug toekeerde, biedt nu op een van de vooraanstaande Nederlandse techbedrijven.

Maar wie is Robert Vis eigenlijk? En wat vertelt deze plotse wending over de 41-jarige ondernemer die zijn imperium begon in een garage in De Baarsjes en uitbouwde tot een technologisch powerhouse met een waarde van 3,6 miljard dollar?

De ondernemende start

Robert Vis werd geboren op 9 april 1984 in Amsterdam. Als tiener ging hij naar een internationale school waar Engels de voertaal was. Deze internationale oriëntatie is kenmerkend voor zijn werkstijl geworden: Vis spreekt Engels met een Amerikaans accent, alsof hij daar is opgegroeid.

Op zijn zestiende startte hij zijn eerste onderneming, een videoplatform. In de jaren die volgden, startte hij meerdere bedrijven, variërend in succes, waaronder het organiseren van exclusieve evenementen in luxe Amsterdamse clubs zoals Jimmy Woo en The Mansion.

Zijn belangrijke doorbraak kwam in zijn vroege twintiger jaren, toen Vis zich aansloot bij Zaypay, een betaalbedrijf van zijn vriend Adriaan Mol. Vis bleek een buitengewoon talent in verkoop te hebben. ‘We vulden elkaar perfect aan’, herinnert Mol zich in een gesprek met MT/Sprout. ‘Ik was meer de programmeur die vanuit productvisie werkte, hij was sterker in commercie.’

Data-gedreven aanpak

De deal die zijn carrière zou definiëren verliep echter niet zonder problemen. Toen Vis en Mol in 2011 Zaypay verkochten aan de Britse Mobile Interactive Group, had Vis de cijfers niet goed paraat tijdens de onderhandelingen, zo gaf hij toe in een interview met MT/Sprout. Een Amerikaanse fusie- en overnamespecialist onderbrak het gesprek abrupt. ‘Robert, you gotta know your fucking numbers’, zei hij. Vis heeft die les nooit meer vergeten.

In datzelfde jaar stichtte Vis MessageBird, opnieuw met Mol en daarnaast René Feiner, Bob Violier en Ihab Matta. Het bedrijf begon in een garage aan de Baarsjesweg in Amsterdam met het versturen van zakelijke sms-berichten. Hun eerste klant was veelzeggend: Amber Alert, het systeem om snel vermiste kinderen op te sporen.

Vanaf dat moment werd elke beslissing in het bedrijf onderbouwd met harde data. Deze rigoureuze benadering had succes. MessageBird, dat sinds begin 2024 simpelweg Bird heet, groeide uit tot een platform dat bedrijven in staat stelt om via alle digitale kanalen met klanten te communiceren. Tegenwoordig verloopt 40 procent van het wereldwijde zakelijke berichtenverkeer via Bird. Klanten zijn onder meer Meta, Uber en PayPal.

Toegang tot Y Combinator

De indrukwekkende groei van het bedrijf is geen toeval. Zijn vriend Mol ziet Vis als iemand met buitengewone ambities. ‘Wat hij doet is echt on-Nederlands’, vertelde Mol aan MT/Sprout. ‘Robert laat zich niet makkelijk beïnvloeden door zijn omgeving en volgt zijn eigen pad.’

Die grote ambities leidden tot concrete acties. In 2016 werd MessageBird toegelaten tot Y Combinator, de gerenommeerde accelerator in Silicon Valley waar maar weinig bedrijven binnenkomen. Voor Vis was dit een strategische keuze. ‘Het werkte als een marketinginstrument voor ons’, legde hij later uit aan MT/Sprout. ‘Met het Y Combinator-label opende je gemakkelijker deuren.’

Die deuren zwaaiden vervolgens wijd open. In de daaropvolgende jaren haalde hij meer dan een miljard dollar op bij investeerders. In 2020 werd hij door Quote uitgeroepen tot de jongste Nederlandse miljardair ooit. Zijn nuchtere reactie tegenover het zakenblad? ‘Ik heb geen idee hoe jullie rekenmeesters rekenen, maar één ding weet ik zeker en dat is dat je met papier niet zoveel kunt kopen.’

Geen luxebeest

Vis’ onverschilligheid ten opzichte van persoonlijke rijkdom past bij zijn filosofie over ondernemerschap. Hij liet zijn bedrijf jarenlang groeien zonder extern kapitaal, een aanpak die in de startupwereld bekend staat als ‘bootstrapping’. Pas toen het echt noodzakelijk was, haalde hij investeerders aan boord.

‘Als je bedrijf een bepaalde grootte heeft bereikt en het gaat goed, hoe veel rijker kun je dan worden?’, zei hij in 2017 tegen het FD. ‘Ik vind dat je je als ondernemer niet moet focussen op je eigen gewin, maar wel op zeggenschap, dat is onomkeerbaar.’

Vis is ook duidelijk over luxe. ‘Ik wil in Amsterdam met mijn vrienden in de kroeg kunnen zitten’, vertelde hij aan NRC. ‘Of om twee uur ‘s nachts door Bangkok lopen en op straat een stukje kip eten.’ Hij beoefent vechtsporten, waaronder jiujitsu en Muay Thai. Zijn vechtsportleraar zou hem hebben geleerd dat gecontroleerde agressie effectiever is dan ongebreidelde woede.

Diese gecontroleerde agressie kenmerkt ook zijn leiderschapsstijl.

Strakke leiding

Vis is een voorstander van de zogenoemde ‘founder mode’, een managementstijl waarbij de topman nauw betrokken blijft bij details en weinig uit handen geeft. Voormalige medewerkers beschrijven hem in gesprekken met NRC als een micromanager die hoge eisen stelt en weinig ruimte biedt voor tegenspraak.

Dit gaat gepaard met een strenge werkcultuur. In een Slack-bericht aan een medewerker verdedigde Vis zijn aanpak door te stellen dat prestatie en druk hand in hand gaan. ‘Ik ken geen succesvol techbedrijf in Silicon Valley waar geen vorm van angstcultuur heerst’, schreef hij volgens documenten die NRC inzag. ‘Dat gaat samen met performance.’

Vis grijpt rigoureus in wanneer dat nodig is. In 2022 worden 240 medewerkers ontslagen. Begin 2024 volgt een nieuwe ontslagronde waarbij nog eens 120 mensen hun baan verliezen. Ze krijgen dat te horen enkele dagen voor het personeelsuitje naar Dubai, tekent NRC op. Eén ontslagen werknemer was al onderweg en leest het nieuws pas als hij is geland in de stad in de Verenigde Arabische Emiraten.

Ondernemingsraad is uit den boze

Vis wil snelheid behouden en heeft weinig geduld voor tegenspraak, zeker niet van een ondernemingsraad (OR). Hoewel bedrijven met meer dan vijftig werknemers volgens de Nederlandse wet een OR moeten hebben, heeft Bird er geen.

Na de ontslagronde van februari 2024 nam een groep van dertig ontslagen werknemers een advocaat in de arm, meldt NRC. Ze eisten dat Bird een OR zou instellen en dreigden naar de rechter te stappen.

Vis bood de groep een genereuze vertrekregeling aan: zeven maanden salaris. Voorwaarde? Ze moesten beloven de rechtszaak in te trekken. Iedereen tekende. De OR kwam er niet.

Het is dan ook geen toeval dat er op het Nederlandse hoofdkantoor van Bird veertig werknemers zijn overgebleven. Net onder de wettelijke grens voor een verplichte OR. Die weerstand tegen Nederlandse regelgeving was een belangrijke reden voor het vertrek van Vis.

Toch keert hij nu terug.

Bod op CM.com

Op 5 november doet Vis een bod op CM.com, het beursgenoteerde communicatiebedrijf uit Breda van Jeroen van Glabbeek en Gilbert Gooijers. Bird bezit al meer dan 5 procent van de aandelen van CM.com. Het bod van 5,16 euro per aandeel voor de ruim dertig miljoen andere gewone aandelen ligt zo’n 20 procent boven de slotkoers van dinsdag, wat neerkomt op 165,8 miljoen euro.

‘De combinatie van twee Nederlandse innovatieleiders creëert een Europese kampioen in door kunstmatige intelligentie gestuurde klantenbinding’, zegt Vis in het persbericht. Het samengevoegde bedrijf zou beter kunnen concurreren met Amerikaanse rivalen zoals Salesforce en Twilio, belooft hij.

Wat drijft Vis? Schaalvoordelen, zegt hij. De fusie zou moeten leiden tot meer efficiëntie. Maar er is meer aan de hand. Bird is voor 20 procent van zijn marge afhankelijk van sms-verkeer – dat was ooit meer, maar de markt krimpt al jaren. CM.com biedt betaaldiensten en ticketing, een waardevolle aanvulling op het portfolio van Bird.

Belangrijker nog: met CM.com krijgt Bird toegang tot de beurs. Vis heeft herhaaldelijk aangegeven dat hij zijn bedrijf naar de beurs wil brengen. Dat wilde hij al in 2020, maar het is er nog niet van gekomen. Via CM.com kan dat zonder de complexe en risicovolle weg van een eigen beursgang.

Als de overname slaagt, rijst meteen een vraag: waar zal de eventuele combinatie van Bird en CM.com gevestigd zijn? Grote kans dat dat buiten Nederland is.