Au-pairplatform Nina Care verliest IND-vergunning: Wat ging er mis?

De uitzending van Nieuwsuur op donderdag 4 september lijkt de doorslag te hebben gegeven. Het programma onthulde dat Nina Care au pairs die naar het Verenigd Koninkrijk worden gestuurd, adviseert om met een toeristenvisum te reizen in plaats van een werkvisum, onder het mom van een ‘vriend van de familie’.

In correspondentie met de media beschrijft Nina Care dit als een ‘visumvrije gast’ in het teken van culturele uitwisseling en het leren van Engels. Een bijkomend voordeel hiervan is dat zo iemand dezelfde werkzaamheden als een au pair kan verrichten zonder dat er een minimumloon betaald hoeft te worden, wat financieel gunstiger is voor het gastgezin.

Volgens Jasmijn en Lyla Kok, de oprichters van het bureau, is dit een legale regeling (‘Er is kost en inwoning, maar geen sprake van een arbeidsrelatie.’). Experts hebben hier echter een andere mening over. Praktijkvoorbeelden laten zien dat diverse aspirant-au pairs die op deze wijze het VK probeerden binnen te komen, werden tegengehouden en ondervraagd door de grenspolitie, en vervolgens het land uitgezet, zoals Nieuwsuur ontdekte.

De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) hield Nina Care al in de gaten. Een dag na de onthulling door Nieuwsuur, op 5 september, verloor het bedrijf zijn status als ‘erkend referent’. De aankondiging dat het bureau zou stoppen met de ‘vriend van de familie’ constructie bracht geen verandering in deze beslissing.

Boete van honderdduizend euro

Deze strenge maatregel komt niet onverwacht. De reden is het ‘aanzienlijke aantal overtredingen’ dat Nina Care heeft begaan, volgens de IND. Sinds het bedrijf in 2020 de vergunning kreeg, heeft de toezichthouder 48 boetes opgelegd, met een totaalbedrag van 110.000 euro.

‘Het bedrijf heeft te weinig blijk gegeven van de wil of het vermogen om de situatie te verbeteren’, aldus Gerard Spierenburg, woordvoerder van de IND, tegenover Nieuwsuur. ‘We hebben er geen vertrouwen in dat dit nog zal veranderen.’

Momenteel zijn er ongeveer 700 au pairs via Nina Care werkzaam, wat het bureau tot het grootste in zijn soort in Nederland maakt. Nieuwsuur kwam er dit voorjaar achter dat er problemen speelden binnen het bedrijf. Een uitzending in juni, waaruit bleek dat de screening van kandidaten ernstig tekortschoot, zorgde voor veel opschudding.

Klanten klaagden over au pairs die essentiële vaardigheden misten om voor kinderen te zorgen, zoals het niet kunnen verschonen van een luier. Er waren ook verhalen van au pairs die alcohol dronken tijdens het oppassen of plotseling verdwenen. Er was zelfs een geval waarin een au pair met zelfmoord dreigde toen een gezin de samenwerking wilde stoppen.

Deze ouders verweten Nina Care ook dat het bedrijf nauwelijks bereikbaar was in dergelijke situaties – terwijl het bureau een zorgplicht heeft voor zowel au pairs als gastgezinnen. De IND heeft Nina Care meermalen beboet omdat het niet voldeed aan deze zorgplicht. Ook werd het bedrijf berispt voor het niet nakomen van administratieve en informatieve verplichtingen.

Overrompeld door snelle groei

Na de uitzending van Nieuwsuur beloofden oprichters Jasmijn en Lyla Kok verbetering. Er werd een plan opgesteld om herhaling in de toekomst te voorkomen, waarvan de details in juli op deze site werden gepubliceerd.

Het team werd versterkt met onder andere een CFO en een visumexpert. De screening van au pairs werd uitgebreid en verbeterd. Nina Care zou voortaan ook 24/7 telefonisch bereikbaar zijn voor noodgevallen.

De zussen erkenden dat er fouten waren gemaakt. Jasmijn Kok gaf aan dat ze deze zomer overrompeld waren door de snelle groei van het bedrijf, waardoor er te weinig mensen waren om de nazorg goed te regelen. Tegelijkertijd wees ze op de gebrekkige communicatie van de IND, waarbij niet duidelijk was wat er van Nina Care als ‘erkend referent’ verwacht werd (‘er was geen handleiding voor’). Ook op vragen over de boetes en hoe het bedrijf concreet verbeteringen kon aanbrengen, kwam niet altijd een duidelijk antwoord. Kok: ‘Het was van onze kant geen onwil.’

Zonder vergunning verder

Nina Care kan ook zonder vergunning van de IND doorgaan. Dit betekent echter dat het bedrijf geen au pairs van buiten de Europese Unie meer naar Nederland mag halen. Kandidaten uit landen als Brazilië, Colombia en Mexico, waarvan de profielen op de website staan, zijn hierdoor uitgesloten.

Deze maatregel heeft ook gevolgen voor au pairs zonder EU-paspoort die al bij gezinnen zijn geplaatst. Wie nog minimaal drie maanden of langer in Nederland blijft, moet op zoek naar een ander bureau. Voor au pairs wiens verblijfsvergunning eerder afloopt, geldt dit niet.

Hoewel ze het een moeilijke uitkomst vinden, geven de ondernemers op LinkedIn aan het besluit van de IND ‘volledig te begrijpen en te ondersteunen’. Alle gezinnen en au pairs worden begeleid naar een ‘zorgvuldige en ondersteunende’ afronding.

‘We sluiten een hoofdstuk af en beginnen aan een nieuw’, schrijven ze. Nina Care gaat door, zij het dat het bedrijf in ons land voortaan alleen nog met au pairs uit EU-lidstaten werkt. Er staat zelfs internationale uitbreiding op de planning.

Ondanks de mediastorm van de afgelopen maanden is het gelukt om vers kapitaal op te halen voor de internationale uitrol. Nina Care zal uitbreiden naar tien Europese landen en staat zijn digitale platform open voor andere bureaus en franchises, aldus het bedrijf in juli.

Shawn Harris heeft via Dragon’s Den en haar investeringsmaatschappij Orange Wings Investments vroeg geïnvesteerd in Nina Care (zie kader). Sinds 2021 is zij niet meer betrokken geweest bij investeringsronden van het bedrijf, laat ze weten, ook niet bij de meest recente. ‘We zullen de volgende stappen met de andere huidige investeerders overwegen. Veel hangt af van hoe de meiden reageren op deze uitdagende situatie.’

Ze ziet de situatie niet als hopeloos. ‘De reputatieschade is aanzienlijk, maar de meeste gezinnen die gebruikmaken van de au pair-dienst van Nina Care zijn tevreden.’ Als de zussen Kok zich uitsluitend op het platform en de matches gaan richten en het regelen van de komst van de au pairs en de nazorgdiensten overlaten aan meer ervaren bureaus, kan Nina Care nog steeds succesvol zijn, stelt ze. ‘Wij denken dat de schade hersteld en overwonnen kan worden.’